Eğitim Zili Kaosa Çalmasın!

EĞİTİM SEN BURSA ŞUBE BAŞKANI DERVİŞ ERDEM: “EĞİTİM SİSTEMİ KRONİK SORUNLARLA YENİ BİR DÖNEMİ GERİDE BIRAKTI”

2025-2026 eğitim öğretim yılı sona ererken Eğitim Sen Bursa Şube Başkanı Derviş Erdem, eğitim sistemine ilişkin kapsamlı değerlendirmelerde bulundu. Hazırlanan “2025-2026 Eğitim-Öğretim Yılı Sonunda Eğitimin Durumu Raporu”nda öğretmen açığından eğitimin piyasalaşmasına, çocuk yoksulluğundan okul güvenliğine kadar birçok başlıkta dikkat çeken tespitlere yer verildi. Raporda, eğitim sisteminin kamusal niteliğinin her geçen yıl zayıfladığı, öğrenciler, öğretmenler ve velilerin giderek ağırlaşan ekonomik ve sosyal sorunlarla karşı karşıya kaldığı vurgulandı.

26 Haziran Cuma günü milyonlarca öğrencinin karne alarak yaz tatiline çıkmasıyla birlikte 2025-2026 eğitim öğretim yılı sona ererken, Eğitim Sen Bursa Şube Başkanı Derviş Erdem eğitim sisteminin mevcut durumuna ilişkin kapsamlı bir değerlendirme yaptı.

“Eğitimin Durumu Raporu”nu kamuoyuyla paylaşan Erdem, eğitim sisteminin yıllardır biriken sorunlarının artık geçici önlemlerle çözülemeyecek noktaya ulaştığını belirterek, Türkiye’de eğitimin giderek kamusal bir hak olmaktan uzaklaştırıldığını söyledi.

“EĞİTİMDEKİ KRİZ DERİNLEŞİYOR”

Raporda, öğretmen açığı, kalabalık sınıflar, ekonomik yetersizlikler, personel eksikliği ve okullarda yaşanan hijyen sorunlarının eğitim sisteminin temel sorunları olmaya devam ettiği ifade edildi.

Derviş Erdem, eğitim emekçilerinin her geçen yıl daha ağır koşullar altında görev yapmak zorunda bırakıldığını belirterek şu değerlendirmede bulundu:

“Yüz binlerce öğretmen atama beklerken mevcut öğretmenler ağır iş yükü ve derinleşen ekonomik sorunlar altında mesleklerini sürdürmeye çalışmaktadır. Okullarımız personel eksikliği, temizlik sorunları, kalabalık sınıflar ve yetersiz fiziki altyapı nedeniyle eğitim hizmetini sağlıklı biçimde yerine getiremez hale gelmiştir.”

“EĞİTİM KAMUSAL HAK OLMAKTAN UZAKLAŞTIRILIYOR”

Raporda son yıllarda uygulanan eğitim politikalarının eğitimi kamusal hizmet anlayışından uzaklaştırdığı ifade edildi.

Erdem, özellikle piyasa merkezli eğitim politikalarının ve ideolojik yönelimlerin eğitim sistemini köklü biçimde değiştirdiğini belirterek şu görüşlere yer verdi:

“Eğitim sistemi anayasal bir hak olmaktan uzaklaştırılarak ticari bir alan haline getirilmektedir. Eğitim yatırımlarının kamusal niteliği zayıflatılırken özel sektör teşvik edilmekte, veliler ise her geçen yıl daha fazla ekonomik yük altına sokulmaktadır.”

TÜRKİYE’DE 16,9 MİLYON ÖĞRENCİ EĞİTİM GÖRÜYOR

Raporda Milli Eğitim Bakanlığı’nın verilerine de yer verildi.

Buna göre Türkiye genelinde örgün eğitimde yaklaşık 16 milyon 906 bin öğrenci eğitim görüyor. Bunların yaklaşık 15 milyon 336 bini devlet okullarında öğrenim görürken, özel okullarda öğrenim gören öğrenci sayısı 1 milyon 539 bine ulaştı.

Toplam okul sayısı 74 bin 40 olurken bunların 59 bin 336’sını devlet okulları, 14 bin 700’ünü ise özel öğretim kurumları oluşturuyor.

Raporda özellikle özel okul sayısındaki artış dikkat çekici bulundu.

ÖZEL OKULLARIN PAYI TARİHİ SEVİYEYE ULAŞTI

Raporda, 2002 yılında yüzde 2’nin altında bulunan özel öğretimin örgün eğitim içindeki payının bugün yaklaşık yüzde 8’e yükseldiği belirtildi.

Özel okul sayısının devlet okullarına oranının yüzde 24 seviyesine ulaşmasının kamusal eğitim açısından önemli bir uyarı niteliği taşıdığı belirtilirken şu değerlendirme yapıldı:

“Her dört devlet okuluna karşılık bir özel okulun bulunduğu mevcut tablo, eğitimin giderek piyasa dinamiklerine teslim edildiğini göstermektedir.”

OKUL ÖNCESİNDE ÖZELLEŞME HIZLANDI

Rapora göre okul öncesi eğitimde toplam 1 milyon 741 bin öğrenci bulunuyor.

Devlet okul öncesi kurumlarının oranı yüzde 59’a gerilerken özel okul oranı yüzde 41’e yükseldi.

Ayrıca Diyanet İşleri Başkanlığı bünyesindeki 4-6 yaş grubu çocuklara yönelik toplum temelli kurumların sayısının 6 bin 459’a çıktığı, bu kurumlarda eğitim alan çocuk sayısının ise yüzde 33 artarak 163 bin 26’ya ulaştığı ifade edildi.

ÖĞRETMENLERİN BÜYÜK BÖLÜMÜ KADIN

Rapora göre Türkiye genelinde devlet ve özel okullarda toplam 1 milyon 187 bin 403 öğretmen görev yapıyor.

Devlet okullarında çalışan öğretmenlerin yüzde 59’unu kadınlar oluştururken sözleşmeli öğretmenlerin yaklaşık üçte ikisinin de kadın öğretmenlerden oluştuğu belirtildi.

Raporda ayrıca 64 bin 509 öğretmenin sözleşmeli statüde çalıştırıldığına dikkat çekildi.

Eğitim Sen, öğretmenlik mesleğinin farklı statülere bölünmesinin eğitim emekçileri arasında ücret ve hak eşitsizliğini artırdığı görüşünü dile getirdi.